Η Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ, το προσφυγόπουλο από τον Βύρωνα που έγινε η πρώτη γυναίκα πρύτανης στη Σορβόννη ύστερα από επτά αιώνες ανδρικής ιστορίας, δεν ήταν μόνο μια σπουδαία ιστορικός, υπήρξε μια γυναίκα που δεν αποδέχτηκε ποτέ τα όρια που της όριζε η εποχή της και το σημαντικότερο: δεν τα αποδέχτηκε χωρίς να χάσει την τρυφερότητά της.
Γιατί πίσω από τους τίτλους, τις έδρες και τη διεθνή αναγνώριση, εκείνη επέμενε να μιλά πρώτα για τον ρόλο που τη σημάδεψε περισσότερο: της μητέρας. Ανάμεσα σε διαλέξεις, συνεδριάσεις και ηγετικές αποφάσεις, φρόντιζε να επιστρέφει στο σπίτι για το οικογενειακό τραπέζι, να μαγειρεύει, να κρατά ζωντανές τις μνήμες των γυναικών της οικογένειάς της. Ήταν η δική της απόδειξη ότι η επιτυχία δεν χρειάζεται να συγκρούεται με τη φροντίδα και ότι μια γυναίκα μπορεί να ηγείται χωρίς να παραιτείται από τον εαυτό της.
Η ίδια έδινε πάντα την πιο απλή και ίσως την πιο επαναστατική συμβουλή: να μην θεωρούμε τίποτα αδύνατο. Όχι ως σύνθημα αισιοδοξίας, αλλά ως στάση ζωής. Γιατί, όπως έλεγε, όλα όσα πέτυχε τα κατάφερε ακριβώς επειδή δεν σκέφτηκε ποτέ ότι δεν μπορούσε.
Ίσως λοιπόν αυτό να είναι το μεγαλύτερο μάθημα που αφήνει πίσω της, όχι μόνο για την Ιστορία, αλλά για κάθε γυναίκα σήμερα. Δεν χρειάζεται να ζητήσεις άδεια για να ονειρευτείς.
Η πιο δυνατή της συμβουλή προς τους νέους και ειδικά προς τις γυναίκες ήταν να βγάλουν από το μυαλό τους τη λέξη «αδύνατο». Γιατί, όπως είπε, πέτυχε όσα πέτυχε ακριβώς επειδή δεν «ήξερε» πως ήταν αδύνατα. Και κάπου εκεί, η Αρβελέρ ξεπέρασε το ακαδημαϊκό της αποτύπωμα κι έγινε φωνή εμψύχωσης. Όχι με motivational συνταγές, αλλά με μια ζωή που φανέρωσε την πιο δυνατή της φράση: «Όλα όσα πέτυχα τα κατάφερα γιατί δεν ήξερα ότι ήταν αδύνατα».
Υπάρχουν γυναίκες που κατακτούν αξιώματα και υπάρχουν γυναίκες που αλλάζουν το ίδιο το νόημα των αξιωμάτων. Η Ελένη Γλύκατζη-Αρβελέρ ανήκε ξεκάθαρα στη δεύτερη κατηγορία.
Με τον θάνατό της δεν έφυγε απλώς μια κορυφαία ιστορικός. Έφυγε ένας ζωντανός θρύλος, ένας ζωντανός τρόπος σκέψης: η πίστη ότι η μόρφωση είναι πράξη ελευθερίας, ότι η Ιστορία είναι εργαλείο κατανόησης του ανθρώπου και ίσως το σημαντικότερο ότι μια γυναίκα μπορεί να βρίσκεται ταυτόχρονα στο κέντρο του κόσμου και στο κέντρο του σπιτιού της χωρίς να προδώσει κανένα από τα δύο.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου